Bạn không cần chờ cảm hứng. Ý tưởng tốt thường nhặt được từ bốn nơi rất gần, và bài này chỉ cho bạn từng nơi có thể nhìn gì. Cuối bài, bạn sẽ bắt đầu một cuốn sổ manh mối để dùng suốt khóa.
Nguồn 1: chính cuộc sống của bạn
Việc nào tuần vừa rồi khiến bạn phải chép đi chép lại, nhảy qua lại giữa ba ứng dụng, hoặc thở dài “lần sau phải tìm cách khác”? Ví dụ khi đi tìm phòng trọ, bạn mở ba nhóm Facebook, chép giá phòng và quãng đường đi làm vào một bảng tính, rồi đi xem xong thì ảnh trong điện thoại lẫn lộn không biết phòng nào ra phòng nào. Mỗi chỗ vướng đó là một manh mối.
Người thật sự sống trong một lĩnh vực sẽ thấy những chỗ vướng mà người ngoài không thấy. Mẹ bỉm sữa biết lịch tiêm chủng của con rối thế nào; người chơi đàn biết ghi lại bài đang tập phiền ra sao.
Nguồn 2: nhóm người bạn đã tiếp cận được
Đồng nghiệp, bạn học, thành viên nhóm Zalo của khu chung cư, hội chị em bán hàng online mà bạn đang ở trong đó. Đây là lợi thế lớn: bạn hỏi được thẳng, và họ trả lời thật hơn người lạ. Hãy lắng nghe những câu lặp lại: “Ai còn file mẫu lần trước không?”, “Sao xuất ra lại bị lệch khổ?”. Một câu xuất hiện lần thứ ba trong tháng thì nên ghi lại.
Nguồn 3: những cuộc trò chuyện công khai
Ngay cả khi bạn chưa thuộc cộng đồng nào, mạng xã hội vẫn đầy lời than: “phiền quá”, “có ai biết cách nào nhanh hơn không”. Bạn có thể đọc phần bình luận dưới video của người bán hàng, các nhóm Facebook theo nghề, đánh giá một sao trên kho ứng dụng, hoặc câu hỏi người ta gõ lên Google. Chú ý những vấn đề lặp lại qua nhiều tháng và những cách làm vụng về như chụp màn hình rồi gõ lại bằng tay.
Nguồn 4: sản phẩm đã có trên thị trường
Một sản phẩm đang có người dùng nghĩa là nhu cầu có thật. Cơ hội nằm ở chỗ nó làm chưa tới: đánh giá thấp thường nói rõ nó dở ở đâu, nhóm người nào bị bỏ quên, hoặc nó quá phức tạp cho việc đơn giản. Đừng chép lại sản phẩm đó; hãy tìm một nhóm nhỏ mà nó phục vụ chưa tốt.
| Nguồn | Nhìn vào đâu | Câu hỏi cần đặt |
|---|---|---|
| Cuộc sống của bạn | Việc lặp lại, việc làm bạn bực | Mình đang xoay xở thế nào? |
| Nhóm quen biết | Câu nhờ vả lặp lại | Ai cũng hỏi, ai cũng chịu chung? |
| Nơi công khai | Bình luận, nhóm, đánh giá | Lời than này xuất hiện bao lần? |
| Sản phẩm có sẵn | Đánh giá thấp, nhận xét | Nhóm nào bị bỏ lại phía sau? |
Lưu ý
Giai đoạn này chỉ thu thập, chưa đánh giá. Đừng vội gạt đi vì thấy “nhỏ quá” và đừng vội biến lời than thành tính năng. Việc chọn lọc để chương sau.
Một cách làm nhẹ nhàng là mỗi ngày dành mười phút cho một nguồn, luân phiên qua các nguồn trong tuần. Làm đều và ngắn sẽ hiệu quả hơn một buổi cuối tuần ngồi cả buổi chiều rồi cạn ý.
Thử ngay
Lập một cuốn sổ manh mối bằng ghi chú điện thoại hoặc Google Sheets với các cột sau. Mục tiêu tuần này là 10 dòng, lấy từ ít nhất hai nguồn khác nhau.
Ngày | Nguồn | Câu gốc (nguyên văn) | Hoàn cảnh | Đường dẫn hoặc ảnh chụpGhi nhớ
- Bốn nguồn: cuộc sống của bạn, nhóm quen biết, nơi công khai, sản phẩm có sẵn.
- Mỗi chỗ vướng lặp lại là một manh mối, dù nhỏ.
- Đánh giá thấp của một sản phẩm cho biết nhóm nào đang bị bỏ quên.
- Giai đoạn đầu chỉ thu thập, chưa kết luận.