Có AI viết code nhanh hơn, bạn càng cần một cách để lùi lại khi nó viết sai. Git chính là nút hoàn tác của cả dự án. Bài này giúp bạn dùng Git và GitHub ở mức cần thiết: lưu mốc, đẩy lên mạng, và nhờ AI làm phần gõ lệnh.
Git giải quyết nỗi đau nào
Bạn từng có những file kiểu baocao-final.docx, baocao-final-that.docx, baocao-final-lan-cuoi.docx? Git (hệ thống quản lý phiên bản) thay tất cả bằng một thư mục duy nhất, trong đó mọi lần lưu đều được ghi nhớ và quay lại được. Mỗi lần lưu như vậy gọi là một commit.
GitHub là trang web chứa bản sao dự án của bạn trên mạng. Git là công cụ trên máy bạn, GitHub là kho đặt trên mạng. Hai thứ liên quan nhưng không phải một.
Các lệnh bạn thật sự dùng hằng ngày
| Lệnh | Việc nó làm | Ví dụ đời thường |
|---|---|---|
git status |
Xem file nào đã đổi | Kiểm kê hàng trước khi đóng cửa |
git add . |
Đánh dấu mọi thay đổi để lưu | Xếp hàng vào thùng |
git commit -m "..." |
Lưu mốc kèm ghi chú | Dán nhãn lên thùng |
git push |
Đưa lên GitHub | Gửi thùng đến kho |
git log |
Xem lịch sử các mốc | Sổ nhật ký giao nhận |
Ghi chú commit nên viết như dặn người đọc sau này, ví dụ “Them nut dat hang tren trang san pham” thay vì “sua”.
Nhánh: thử nghiệm mà không sợ hỏng
Một nhánh (branch) là bản nháp song song. Nhánh chính thường tên main chứa bản đang chạy ổn. Muốn nhờ AI thử tính năng mới, bạn tạo nhánh riêng, cho nó làm thoải mái. Hài lòng thì gộp vào main, không thì bỏ nhánh, bản chính vẫn nguyên.
Ví dụ
Một lớp học thêm có trang đăng ký. Cô giáo muốn thử thêm ô chọn buổi học. Cô tạo nhánh them-chon-buoi, nhờ AI làm, xem thử. Kết quả rối, cô bỏ nhánh và trang đăng ký đang dùng vẫn chạy bình thường.
Kết nối với GitHub
Bạn cần tài khoản GitHub, tạo một kho (repository) mới, rồi gắn kho đó vào thư mục trên máy. Có hai cách xác thực: gõ mật khẩu qua trình đăng nhập của GitHub, hoặc dùng khoá SSH (một cặp khoá, nửa công khai đưa cho GitHub, nửa riêng giữ ở máy). Người mới cứ làm theo trang hướng dẫn chính thức của GitHub, hoặc nhờ công cụ AI dẫn từng bước.
Thử ngay
Trong thư mục dự án thử, nhờ AI CLI làm giúp, nhưng yêu cầu nó giải thích từng lệnh:
Hãy khởi tạo Git cho thư mục này, tạo file .gitignore phù hợp
(không đưa file chứa khoá bí mật và thư mục thư viện lên),
commit lần đầu với ghi chú tiếng Việt không dấu,
rồi giải thích từng lệnh bạn đã chạy.Sau đó gõ git log để thấy mốc vừa tạo.
Lưu ý
File .gitignore liệt kê những thứ không được đưa vào Git. File chứa mật khẩu, khoá API (thường tên .env) phải nằm trong đó. Một khi đã đẩy lên GitHub công khai, khoá coi như lộ, cần tạo khoá mới.
Ghi nhớ
- Commit là mốc lưu mà bạn quay lại được; GitHub là kho chứa bản sao trên mạng.
- Chu trình cơ bản: sửa, add, commit, push.
- Dùng nhánh riêng cho mỗi thử nghiệm của AI.
- Đưa .env và khoá bí mật vào .gitignore ngay từ đầu.